سلام! شاید بارها شده که یک کارشناس فرش از قالیشویی به منزل یا محل کار شما آمده و فرش ماشینی یا قالی دستباف شما رو برای عملیات رفوگری فرش یا شستشوی آن بازرسی کرده است و برای شما سوال بوده که چه مواردی مورد توجه کارشناسان است و اینکار به چه صورت انجام میشود. با تیم قالیشویی نائین همراه باشید.

اهدافی که در بازرسی و کنترل اولیه فرش مورد توجه قرار می گیرند عبارتند از:

ارزیابی عمر و نوع فرش

عمر فرش یکی از عوامل مهم در انتخاب مراحلی که در ادامه فرش باید طی کند ، می باشد. فرش های قدیمی به خصوص فرش های ظریف باید با دقت و توجه بیشتری کلیه مراحل مورد نیاز در شستشو را بگذرانند.

این فرش ها معمولاً به دلیل قدمت و شاید شرایط نگهداری نامناسب دارای ساختاری شکننده و پوسیده هستند و مواد مختلف به کار رفته در آن قدرت تحمل حرکات و ضربات مکانیکی شدید را ندارند و همینطور مواد شیمیایی تاثیر شدیدتری در روی آنها می گذراند. از این رو انجام یک کار کارشناسی در مورد فرش و تصمیم در مورد مراحلی که بعداً فرش باید طی کند ضروری و مهم است.  از طرفی با قدیمی شدن آن، فرش به تدریج به یک کالای عتیقه تبدیل شده و گران قیمت می شود. عدم تخمین و بررسی صحیح عمر فرش و انتخاب روش نامتناسب ممکن است به فرش صدمه اساسی و جبران ناپذیری وارد کند.

بررسی صدمات وارد شده به فرش

کنترل دیگری که قبل از شستشوی فرش باید انجام شود مشخص شدن صدمات و مشکلات احتمالی در فرش می باشد. این نوع صدمات در فرش ممکن است به دو گونه باشد :

شناسایی نواحی صدمه دیده قبلی ( بررسی سوابق قبلی )

چون ممکن است فرش در طول عمر خود دچار صدماتی شده باشد آگاهی از آنها دارای اهمیت است. صدمات قبلی ممکن است به دلیل عدم نگهداری صحیح و یا در شستشو های قبلی به فرش وارد آمده باشد. آگاهی از آنها کمک می کند تا شستشو با دقت بیشتری انجام شود تا با اتخاذ روش مناسب از صدمات بیشتر به فرش جلوگیری شود.

به طور مثال در صورتیکه فرش قبلاً رفوکاری شده باشد آن ناحیه با دقت بیشتری در شستشو مورد عملیات مکانیکی قرار گیرد و یا اگر قبلاً فرش دو رنگ شده باشد و در آن مرحله با رنگ کردن سطحی (با قلم مو) از نظر ظاهری رفع شده باشد در عملیات شستشو چون رنگ با قلم مو ثبات ندارند این رنگ ها شسته می شوند و عیب مجددا ظاهر می شود.

ارزیابی صدمات وارده از آخرین شستشو تا امروز

فرش از آخرین شستشو تا زمان شستشو دیگر ممکن است دچار صدماتی شده باشد که احتمال دارد اثر آن در شستشوی آخر ظاهر شود. بازرسی اولیه ممکن است تا حدودی این مشکلات را مشخص کند.

به طور مثال در صورتی که در روی فرش مایعی اسیدی مانند ماست ترش ریخته شده باشد،در صورتیکه به درستی و تماماً از فرش پاک نشده باشد و به صورت خشک شده در ساختار فرش رسوخ کرده باشد ممکن است در اثر شستشو اثر رنگ بری ( اسیدی ) خود را ظاهر نماید و فرش در آن ناحیه دو رنگ شود.جستجو و بررسی مواد ریخته و خشک شده روی قرش در نتیجه کار مهم است. مثال دیگر بیدخوردگی احتمالی فرش به طور موضعی می باشد.

در صورتی که فرش صدمه دیده و دارای مشکل باشد،این صدمات و مشکلات ( بجز پرز فرش ) باید قبل از شستشو رفع شود . چون فرش در حالت خیس بسیار صدمه پذیر می شود عدم رفع صدمات موجود در فرش موجب می شود که در عملیات شستشو این صدمات بیشتر شود و یا به مرز غیر قابل جبران بودن برسند. (و وقوع این اتفاق به عهده خود مشتری می باشدو قالیشویی مسؤلیتی ندارد و حتما قبل از عملیات شستشو باید به کارشناس قالیشویی اطلاع دهد.)در مورد پرز های از بین رفته ، پرز ها معمولاً بعد از شستشو رفو می شوند. علت اصلی انجام این کار بعد از شستشو این است که نخ های فرش پس از شستشو تغییر رنگ داده ( تمیز شدن نخ ها )و روشن تر می شوند. از این رو این کار بعد از شستشو انجام می شود تا رنگ های انتخاب شده نزدیکی و یکنواختی بیشتری با رنگ نخ ها داشته باشد.

میزان کثیف بودن فرش

یکی دیگر از عوامل اصلی که در میزان شدت و مدت زمان عملیات شستشو و غبار زدایی مهم است میزان کثیف بودن فرش می باشد.  طبیعتاً فرش های تمیز تر نیاز به عملیات غبار زدایی و شستشوی سبک تری دارند و فرش های کثیف تر مراحل سنگین تری را می گذرانند.

برای اینکه میزان کثیف بودن فرش مشخص شود که آیا زمان شستشوی آن فرا رسیده یا نه و در صورت نیاز به تمیز شدن میزان کثیف بودن آن مشخص شود ، می توان از یکی از روش های زیر استفاده کرد:

روش اول: گوشه فرش را بگیرید و در حالی که آن را گرفته اید به پشت فرش با سرعت لگد بزنید. اگر خاک و گرد و غبار از سطح فرش خارج و در فضا پخش شد فرش نیاز به تمیز کردن دارد.

روش دوم: روی فرش زانو بزنید و در مدت زمان کوتاهی بین 5 تا 10 ثانیه با شدت سطح فرش را با دست مالش دهید . سپس به انگشتان و کف دست خود نگاه کنید ، اگر دست شما کثیف بود فرش نیاز به تمیز شدن دارد.

روش سوم: در حالتی که خاب فرش به سمت بالا قرار دارد ، فرش را تا کنید تا خاب فرش در امتداد گره ها از هم جدا شوند  .به قسمت پایین ( پایه ) خاب و کف فرش نگاه کنید . اگر تار و پود فرش کثیف به نظر می رسید خاک و غبارها در عمق فرش نفوذ کرده اند به طوری که مکش جاروبرقی به آن نمی رسد . در این حالت فرش نیاز به شستن دارد.

روش چهارم: سطح فرش را با دست لمس کنید . در صورتی که سطح فرش به جای حالت نرم (smooth) و مخملی (velvety) و زبر (coarse) و خشن (harsh) باشد ، کثیف بودن فرش است.

روش پنجم: فرش را از یک گوشه روی کف دست خود تا کنید و از پشت به فرش در موقعیتی بالای دست زیرین به فرش ضربه بزنید. پس از انجام این کار دست زیرین خود را مشاهده کنید. در صورت کثیف بودن دست از غبار ، خاک ، شن و آشغال های ریز فرش نیاز به شستشو دارد.